این پژوهش با هدف بررسی دیالکتیک پیچیدۀ میان هنر و جامعه، به مقایسۀ انتقادی دیدگاههای تئودور آدورنو و پیر بوردیو میپردازد؛ دو متفکری که هر یک از سنت فکری متمایزی به مسئلۀ خاستگاه اجتماعی و مناسبات قدرت در عرصۀ هنر نگریستهاند. ازمنظر روششناختی، تحقیق برپایۀ روش اسنادی و تحلیل تطبیقی ـ انتقادی انجام شده است و با اتکا بر نقد نظری آدورنو و دادههای تجربی بوردیو، به واکاوی نیروهای اجتماعی و فرهنگی شکلدهندۀ تولید و ادراک هنری میپردازد. آدورنو، در چهارچوب مکتب فرانکفورت، هنر را عرصهای برای مقاومت در برابر منطق بازار و ایدئولوژی سلطه میداند و بر استقلال نسبی آن بهمثابۀ نیروی رهاییبخش تأکید میکند. درمقابل، بوردیو با استفاده از مفاهیم «میدان»، «سرمایۀ فرهنگی» و «عادتواره» نشان میدهد که ذوق و تولید هنری درون ساختارهای طبقاتی و روابط نابرابر قدرت بازتولید میشود. یافتهها حاکی از آن است که هنر معاصر واجد ماهیتی دوگانه و پارادوکسیکال است؛ از یکسو میتواند سازوکار سلطه را بازتولید کند و ازسوی دیگر ظرفیت نقد و مقاومت در برابر آن را داراست. نتیجه آنکه فهم جامعهشناسی هنر معاصر مستلزم تلفیق رویکرد انتقادی آدورنو و تحلیل میدانمحور بوردیو است.
نجیمی,نجیم و مختاری,مریم . (1405). هنر و جامعه در دو سنت نظری: تحلیل تطبیقی دیدگاههای آدورنو و بوردیو در جامعهشناسی هنر. (e4137). مطالعات بین رشته ای ادبیات، هنر و علوم انسانی, (), e4137 doi: 10.22077/islah.2026.10360.1784
MLA
نجیمی,نجیم , و مختاری,مریم . "هنر و جامعه در دو سنت نظری: تحلیل تطبیقی دیدگاههای آدورنو و بوردیو در جامعهشناسی هنر" .e4137 , مطالعات بین رشته ای ادبیات، هنر و علوم انسانی, , , 1405, e4137. doi: 10.22077/islah.2026.10360.1784
HARVARD
نجیمی نجیم, مختاری مریم. (1405). 'هنر و جامعه در دو سنت نظری: تحلیل تطبیقی دیدگاههای آدورنو و بوردیو در جامعهشناسی هنر', مطالعات بین رشته ای ادبیات، هنر و علوم انسانی, (), e4137. doi: 10.22077/islah.2026.10360.1784
CHICAGO
نجیم نجیمی و مریم مختاری, "هنر و جامعه در دو سنت نظری: تحلیل تطبیقی دیدگاههای آدورنو و بوردیو در جامعهشناسی هنر," مطالعات بین رشته ای ادبیات، هنر و علوم انسانی, (1405): e4137, doi: 10.22077/islah.2026.10360.1784
VANCOUVER
نجیمی نجیم, مختاری مریم. هنر و جامعه در دو سنت نظری: تحلیل تطبیقی دیدگاههای آدورنو و بوردیو در جامعهشناسی هنر. مطالعات بین رشته ای ادبیات، هنر و علوم انسانی. 1405;():e4137. doi: 10.22077/islah.2026.10360.1784